Ermeni Diasporası Nedir?

Ermeni Diasporası Nedir?
20. yüzyılda Türk-Ermeni ilişkilerinde sıkça kullanılan kavramlardan biri de diasporadır. Diaspora kelimesi çeşitli nedenlerle kendi ülkesinden ayrılarak başka ülkelerde yaşamak zorunda kalan, azınlık şeklinde adlandırılarak hayatlarını devam ettiren ancak kendi ülkeleriyle kültürel bağlarını devam ettiren insan toplulukları için kullanılan bir kavramdır. Ermeni Diasporası Özellikle Ermeniler diaspora kavramına sahip çıkarak bunu Türkleri zor durumda bırakmak, siyasi yönden aşağılamak ve kendi asılsız iddialarına dayanak olarak kullandıkları siyasi bir kavrama dönüştürmüşlerdir. Tarihi gerçeklikten yoksun siyasi olarak düzenledikleri tiyatroyu andıran konferanslarda bu kavramı sıkça kullanmışlardır. Ermeniler 1965 yılında 1915 olaylarının 50. yılında sözde soykırımın dünya devletleri tarafından tanınıp kabul edilmesi yönünde çalışmalarına başlamışlardır. Ayrıca Büyük Ermenistan adındaki projelerini dünya kamuoyuna duyurmuşlardır. Hatta Ermeniler bu projelerini gerçekleştirmek ve Büyük Ermenistan hayallerine kavuşmak amacıyla 1970’li yıllarda kısa adı Asala olan gizli bir Ermeni ordusu meydana getirerek bu orduyu emellerine ulaşmak amacıyla terör eylemlerinde kullanmışlar, açıkça terör faaliyetlerine destek vererek dünyada seslerini duyurmak için her türlü insani olmayan yolları denemişlerdir. Kısa süre içinde Asala’nın bir ordu olmadığı, bir terör örgütü olduğu anlaşılmıştır. Bu örgüt Ermenilerin isteklerini ancak silahlı yolla elde edebileceğini ve bu davanın şiddet yoluyla çözüme kavuşturulabileceğin savunmuştur. Böylece Ermeni diasporası Türkiye ile Ermenistan’ı karşı karşıya getirmiştir. Ermenilerin desteklediği Asala örgütü Türkiye dışındaki Türklere ait elçilik ve kuruluşlara pek çok terör saldırısı düzenlemiştir. Olaya tamamen siyasi çıkarları doğrultusunda bakan ülkeler ve yabancı basın, 1915 yılındaki olaylarda Türklerin Ermenilere soykırım yaptığından bahsetmeleri Asala’nın faaliyetlerine cesaret vermiştir. Ermeni diasporasının sahiplenildiği ülkelerde Türklere ait saldırılar daha da şiddetlendi. 1974 yılından sonra Asala’nın terör saldırıları daha da arttı. Türk diplomatlarına ve temsilciliklerimize düzenlenen saldırılarda can ve mal kayıpları yaşandı. Sözde Ermeni soykırımına destek veren ülkeler bir yandan Asala’nın gerçekleştirdiği saldırılara göz yumar hale gelmişti. Ancak 1983 yılında yaşanan bir olay batı toplumlarının fikirlerinin değişmesine neden oldu. Orly Olayı olarak adlandırılan terör saldırısında başka ülkelerden de insanların ölmesi nedeniyle Asala terör örgütüne büyük tepkiler oldu. Bu saldırı Asala terör örgütünün son saldırısı oldu. 1973 ile 1984 yılları arasındaki saldırılarda 34 Türk diplomat ve personel Asala terör örgütünün kurbanı oldu. 1991 yılında Ermeni diasporası daha da alevlenerek devam etti. Ermenistan’ın SSCB’den tamamen ayrılarak bağımsızlığını kazanması sözde soykırım iddialarının diğer ülkelerde tanınmasına yönelik çalışmaları hızlandırdı. Özellikle yandaş ve siyasi çıkarlarının örtüştüğü Türk düşmanı olan ülkeler bu iddialara destek verdi. Ermeni diasporası 1993 yılında Azerilere ait Dağlık Karabağ’ın işgal edilmesi ile daha da güçlendi. Ermeni diasporasına sahip çıkan dış ülkelerdeki Ermeniler, Ermenistan devleti ile bağlarını güçlendirerek Ermeni yönetiminden aldıkları destekle Türkiye’den toprak talep etme yoluna bile gitmişlerdir. Amaçları hayallerindeki Büyük Ermenistan projesini gerçekleştirmektir. Ermeni diasporasının güçlü oldu ülkelerin başında Almanya, Fransa, İngiltere ve Amerika gibi ülkeler gelmektedir. Ermeni diasporası Türkiye’nin Avrupa Birliğine adaylık sürecine de etki etmeye çalışmış, Türkiye’nin AB’ye girmemesi için girişimde bulunmuşlardır. Sözde soykırımın diğer ülkelerde kabul edilmesi için çaba gösteren Ermeni diasporası Türkiye için dış politikada önemli bir sorun haline gelmiştir. Hatta bazı ülkeler kendi iç sorunlarıymış gibi sözde soykırımdan bahsetmeye başlamış, kendi ülkelerinde yaşayan Ermenilere şirin gözükmek isteyen ve onlardan oy koparmak için çalışan siyasetçiler bu durumu siyasi malzeme haline getirmişlerdir. Türkiye bu nedenle dış politikada sorunlar yaşamıştır. Ermenilerin yaptığı çalışmalarda medya ve eğitim dünyasını kullanmaları, propagandalarını ciddi boyutlara taşımaları batı dünyasının Ermeni diasporasına sahip çıkmalarına neden olmuştur. Bunun sonucunda bazı ülkeler sözde soykırımı kabul eden kararlar almışlardır. Arjantin, Güney Kıbrıs Rum Kesimi, Uruguay, Rusya, Kanada, Lübnan, Belçika, Yunanistan, Vatikan ve İtalya sözde soykırımı kabul eden ülkelerin başında gelmektedir. Bu ülkeler arasına 2000 yılında Fransa da katılmıştır. 2004 yılında Avrupa Parlamentosu aldığı bir kararla Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne katılması için sözde soykırımı tanıma şartı getirmiştir. Avrupa Birliği’ne girmek için Avrupa Birliği ilkelerine ters düşen böyle bir dayatmanın olması, olayın tarihi gerçeklikten yoksun tamamen siyasi bir yapıya kavuştuğunun en güzel kanıtıdır. Ancak Türkiye, Ermenilerle ilişkilerini geliştirme yoluna gitmiş her fırsatta bu ülkeyle ilişkilerin barışçıl yollarla sürdürülmesi için adımlar atmıştır. Bu amaçla Ermenistan’ı bağımsız olduktan sonra ilk tanıyan ülkelerin başında Türkiye gelmektedir. Hatta Türkiye Karadeniz İşbirliği Örgütünü Ermenistan’ın da katılması için teklifte bulunmuştur. 2005 yılında Gazi Üniversitesi’nin düzenlediği sempozyum, siyasetçilerin yaptığı açıklamalar, iki ülkenin ortak kurduğu komisyonlar, Van’da Akdamar Kilisesi’nin Türkiye tarafından restore edilmesi, Antalya Erivan arasında uçak seferlerinin başlaması, iki ülke milli takımlarının yaptığı futbol maçları 2011 yılından itibaren Ermeni diasporasının faaliyetlerinin durağanlaşmasına neden olmuştur.
1915 olaylarını ciddi olarak araştıran tarihçiler bu olaylarda pek çok Türk ve Ermeninin öldüğünü ancak bu olayların kesinlikle bir soykırım olmadığını ortaya koymaktadır. Ayrıca bu olaylara siyasi çıkarları doğrultusunda yön vermek isteyen batılı devletler, sorunun Türkiye aleyhine sonuçlanması yönünde adımlar atması Türk Ermeni ilişkilerini kördüğüm haline getiren en büyük etkendir.

1 Yorum

Yorum Ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.